Zależy nam na szerokich konsultacjach społecznych projektu 2011-09-05
Rozmowa z dr Markiem Troszyńskim, koordynatorem prac badawczych związanych z konsultacjami społecznymi rezultatów projektu „Akademickie Mazowsze 2030”.

Jakie działania składają się na konsultacje społeczne projektu „Akademickie Mazowsze 2030”?
To jest blok działań, na który składają się cztery komponenty: ogólnopolskie badanie społeczne przeprowadzane na reprezentatywnej grupie Polaków, platforma online, badania jakościowe oraz panele dyskusyjne. Naszym założeniem jest konsultowanie wyników poszczególnych etapów projektu oraz jego ostatecznych efektów.  

Na czym polega badane społeczne?
To badanie typu OMNIBUS, realizowane w 12 falach badawczych, czyli przez okres jednego roku. Badanie podzielone jest na cztery tury, w każdej z nich zadajemy kilka pytań. Pełni ono funkcję pomocniczą. Chcemy poznać opinię Polaków na temat tez dotyczących rozwoju szkolnictwa wyższego, wypracowanych przez ekspertów projektu. Sprawdzamy jaki jest ich odbiór społeczny, co przeciętny Polak sądzi o kwestiach poruszanych w ramach projektu „Akademickie Mazowsze 2030”.

Przeciętny Polak nie wie nic albo wie niewiele na temat szkolnictwa wyższego w Polsce. Po co prowadzone są te konsultacje? Dlaczego interesuje nas opinia osób, które nie są ekspertami w danym temacie?
Cel ostateczny projektu jest celem społecznym. Chcemy, żeby jego wyniki służyły społeczeństwu. Projekt na etapie wdrażania i tak „spotka” się ze społeczeństwem. Dlatego warto konsultować społecznie efekty prac ekspertów. Mądrość ekspertów zawsze ma spojrzenie z określonej perspektywy. Jest uwarunkowana doświadczeniem, pracą w danej instytucji, itp. Konsultacje robi się po to, żeby uwolnić wyniki projektu z określanych uwarunkowań, żeby zetknąć wiedzę ekspercką w danej dziedzinie życia społecznego
z opiniami i odczuciami społecznymi.

Zrealizowano już pierwszą turę badania. Na jakie pytania odpowiadali respondenci?
Pytaliśmy m.in., czy Polacy zgodziliby się na przeznaczenie większej puli środków budżetowych na rozwój nauki i szkolnictwa wyższego, kosztem innych obszarów życia społecznego, na przykład opieki zdrowotnej, świadczeń socjalnych? Czy pieniądze z budżetu państwa powinny również wspierać, przynajmniej częściowo, rozwój uczelni niepublicznych? Czy w Polsce powinny powstać elitarne uczelnie przeznaczone tylko dla najzdolniejszych studentów?

Czy jakieś wyniki zaskoczyły Pana szczególnie?  
Skupiając się na województwie mazowieckim, ponieważ to właśnie ten region jest istotny
z punktu widzenia założeń projektu, wyniki pierwszej tury przede wszystkim pokazują istotną różnicę między Warszawą a pozostałymi miejscowościami regionu. W opinii wielu ekspertów, są to dwa różne światy, mające różne interesy i cele. Pokazują to też wyniki tego badania.

Możemy zatem przedstawić te wyniki, które najbardziej podzieliły region?
Dla przykłady, zwiększenie nakładów na szkolnictwo wyższe popierają mieszkańcy Warszawy, wśród mieszkańców innych miejscowości przeważają opinie negatywne. Procentowo kształtuje się to następująco: 62% mieszkańców Warszawy zgadza się na takie rozwiązanie, a 55% mieszkańców innych mazowieckich miejscowości jest temu przeciwna.

Skąd takie różnice? Z czego to wynika?
Ze struktury społeczno – demograficznej. Można nawet trochę metaforycznie powiedzieć, że mamy do czynienia z dwoma różnymi modelami respondenta – statystyczny Warszawiak
i statystyczny mieszkaniec pozostałego regionu Mazowsza. Ten pierwszy ma większy dochód, wyższy poziom życia, jest lepiej wykształcony, ma inne wartości i priorytety życiowe. Pobodnie jest w innych regionach kraju. Duże miasta, gdzie funkcjonują ośrodki akademickie, odpowiadają podobnie jak mieszkańcy Warszawy.   

Co takie informacje oznaczają dla ekspertów projektu „Akademickie Mazowsze 2030”?
Takie wyniki należy koniecznie uwzględnić konstruując ostatecznie scenariusze rozwoju szkolnictwa wyższego w Warszawie i na Mazowszu.

Równolegle do badania OMNIBUS konsultacje społeczne prowadzone będą za pośrednictwem platformy online. Co to za narzędzie?
To specjalnie do tego przygotowana platforma elektroniczna, za pośrednictwem której konsultowane będą rozwiązania i pomysły ekspertów projektu. To narzędzie, które pozwoli nam wybrać społeczność zainteresowanych pochodzących z takich grup, jak studenci, przedstawiciele pracodawców, administracji rządowej i samorządowej.

Jakie jest zainteresowanie takimi konsultacjami wśród przedstawicieli tych grup?
Zbieramy ciągle taką społeczność. Zależy nam na jak najliczniejszym udziale studentów, pracodawców, przedstawicieli środowiska akademickiego, administracji rządowej i władz samorządowych. Wyniki projektu dotyczą właśnie tych grup. Chcielibyśmy wspólnie z nimi opracować rozwiązania wspierające optymalny rozwój szkolnictwa wyższego w Polsce.  

Jak będą wyglądać pozostałe dwa działania prowadzone w ramach konsultacji społecznych?
Trzeci komponent to badania jakościowe. Będą to wywiady prowadzone z osobami, które brały udział w konsultacjach online oraz z tymi, którzy w nich nie uczestniczyli. Konsultacje te będę już dotyczyły scenariuszy rozwoju szkolnictwa wyższego, wpracowanych w ramach projektu. Chcemy poznać opinię na temat ostatecznych wyników projektu. Będzie temu także służyło czwarte działanie, a mianowicie debata zorganizowana w ramach dwóch paneli dyskusyjnych. Wezmą w niej udział osoby, które wcześniej konsultowały efekty prac eksperckich.


powrót